Kalendarium / styczeń

Na Instagramie prowadzę dla Was codzienne kalendarium z wydarzeń na Islandii. Na przełomie ostatniego tysiąclecia, każdego dnia na Islandii dochodziło do większych czy mniejszych wydarzeń. Opisuję kilka z nich z każdego dnia roku z różnych lat do 1996.

Tymczasem styczeń dobiegł końca. Dziś podsumowanie całego miesiąca z wydarzeń które pojawiły się na moim profilu w minionym miesiącu.

 

1 stycznia

1904
Weszły w życie nowe postanowienia budowlane w Reykjavíku. Tym samym zostały zmienione te z 1839. Nowe postanowienia zabraniały budowy domów i farm torfowych

1910
Wszedł w życie system metryczny. Metry pojawiły się w miejscu stóp i kilogramy w miejsce funta

1915
Wszedł w życie zakaz produkcji napoi alkoholowych. Zakaz sprowadzania obowiązywał już od 3 lat. Sprzedaż lekkich win wróciła w 1922, a mocnych win 1935.

1973
Minimalny wiek zawierania małżeństw przez mężczyzn został obniżony z 20 na 18 lat. Kobiety jako 18 latki mogły wstępować w związek małżeński już od 1922.

1988
Wszedł w życie podatek dochodowy. Dochody z roku poprzedniego w pewnym stopniu były wolne od podatku. Dwa lata później podatek od sprzedaży został zastąpiony podatkiem VAT. Jest jednym z głównych źródeł dochodu państwa.

 

2 stycznia

1871
Stöðulög. Ustawa o konstytucyjnej pozycji Islandii w królestwie duńskim.

1899
Powstaje Katolickie stowarzyszenie młodych katolików KFUM z inicjatywy Friðrika Friðriksona, które istnieje do tej pory.

1992
Ragnheiður Runólfsdóttir, pływaczka, została wybrana sportowcem roku 1991. Dopiero druga kobieta z tym tytułem w historii Islandii.

 

3 stycznia

1597
Rozpoczęła się erupcja wulkanu Hekla. Jednocześnie było wiele wybuchów. Grzmoty w pobliskich obszarach wiejskich na północ było słychać przez 12 dni.

1990
Pracę rozpoczął bank Íslandsbanki, który przejął klientów 4 innych banków (Alþýðubankans, Iðnaðarbankans, Útvegsbankans, Verslunarbankans)

 

4 stycznia

1983
Sztorm w okręgu metropolitarnym zaburzył transport. Policja i służby ratownicze miały sporo wezwań

1989
Ogromny poważ w budynku w Reykjaviku. Straty oszacowano na 500 mln. koron.

 

5 stycznia

1931
W szpitalu Landspitali urodziło się pierwsze dziecko. Szpital został oddany do użytku jakieś 2 tygodnie wcześniej.

1946
Film o 17 czerwca 1944 kiedy Islandia została Republiką miał swoją premierę. Był to pierwszy film zrobiony na Islandii z głosem, muzyką i w kolorze.

1983
Sztorm utrzymuje się w kraju i doprowadza do wielu wypadków. Drogi są nieprzejezdne.

 

6 stycznia

1949
Porodówka i szkoła położnych została przeniesiona do nowo wybudowanego budynku na tym samym terenie co znajdował się szpital

1968
Centrum badań na kardiologii w Reykjaviku zostało oficjalnie oddane do użytku.

 

7 stycznia

1906
Został utworzony klub młodzieżowy Akureyri. Był to pierwszy klub młodzieżowy w kraju i weszli w skład UMFÍ

1965
Zespół Swinging Blue Jeans przyjechał do Islandii. Pierwszy zagraniczny zespół na wyspie. 20 lat później przyjechał ponownie.

1979
Pierwsza przetwórnia ryb została oddana do użytku. Mówiono wtedy, że jest ona jedna z najdoskonalszych na świecie.

 

8 stycznia

1895
Framsókn, pierwsza gazeta kobieca została wydana w Seyðisfjörður. Miesiąc później wydaną pierwszą Kvennablaðið w Reykjavíku.

1965
Sigríður Sigurðardóttir, zawodniczka piłki ręcznej została wybrana jako pierwsza kobieta w historii Islandii, na sportowca roku 1964.

 

9 stycznia

1964
Fabryka beczek w Siglufjörður doszczętnie spłonęła. 40 osób straciło pracę. Szkody wyniosły miliony koron.

 

10 stycznia

1940
Trawler Hafsteinn uratował 62 osoby załogi niemieckiego statku towarowego Bahia Blanca, który zatonął przy Latrabjarg. Niektórzy bali się, że to żołnierze, którzy chcieli zrobić rewoltę i najeźdźcy najadą na kraj.

 

11 stycznia

1897
Została utworzona grupa teatralna w Reykjaviku. Pierwsze przedstawienie odbyło się na koniec roku.

1918
Niedźwiedź wyszedł na brzeg po raz pierwszy tej mroźnej zimy w Núpasveit. Tej samej zimy pojawiło się ich jeszcze 5 na brzegach Islandii.

 

12 stycznia

1993
Umowa między Islandią, a Europejskim obszarem gospodarczym została potwierdzona w parlamencie po najdłuższych w historii obradach (ponad 100h). Weszła w życie od 1 stycznia 1944

 

13 stycznia

1975
Guðmundur Sigurjónsson zapewnił sobie tytuł wielkiego mistrza szachowego. Drugi Islandczyk z tym tytułem.

1976
Trzęsienie ziemi w Kópasker. Wiele budynków w wiosce uszkodzonych albo całkowicie zniszczonych. Trzęsienie miało siłę 6,5 w skali richtera i było jednym z najsilniejszym z odnotowanych w tamtym wieku.

 

14 stycznia

1976
Ólafur Jóhann Sigurðsson jako pierwszy Islandczyk otrzymał nagrodę literacką rady krajów nordyckich.

1984
Biskup Þorlákur Helgi Þórhallsson został zaliczony do grona świętych w kościele katolickim. Jan Paweł II ogłosił go wówczas patronem Islandii.

1992
Na Dalatangi na Mjóifjörður odnotowano rekordową w styczniu temperaturę, która wynosiła 18,8 stopni Celsjusza.

 

15 stycznia

1809
Jörgen Jörgensen (duński żeglarz, pirat i awanturnik) przybył na Islandię na statku Clarence. Obalił gubernatora i ogłosił niepodległość, a siebie dyktatorem. Wojenny statek brytyjski zakończył jego panowanie 2 miesiące później.

1942
Najsilniejszy jak do tamtej pory odnotowany wiatr w Reykjaviku. Prędkość wiatru wynosiła 214km/h

1942
U wybrzeży Islandii rozbił się statek Wigry. Załoga liczyła 27 członków, w tym 13 Polaków i 3 Isladczyków. Tego dnia zginęło trzech polskich członków załogi (m.in kapitan statku).

 

16 stycznia

1942
Polski statek Wigry rozbił się u brzegu Islandii 15 stycznia podczas sztormu. 16 stycznia zginęło 22 członków załogi. W sumie 25, a dwóch zdołało się uratować (Polak i Islandzczyk). Na cmentarzu w Reykjaviku znajduje się mogiła zbiorowa Załogi Statku Wigry.

1947
Odbyła się pierwsza rozmowa telefoniczna między Islandią, a Stanami Zjednoczonymi.

1960
Selma Jónsdóttir, historyk sztuki obroniła pracę doktorską na Haskóli Íslands. Pierwsza kobieta.

 

17 stycznia

1975
Helikopter własności Þyrluflugs hf. spadł na Kjalarnes. W skutek wypadku zginęło 7 osób. To największy wypadek śmiertelny na wyspie.

1991
Rozpoczęła się erupcja wulkanu Hekla. To już czwarta erupcja w danym stuleciu. Trwała 58 dni.

 

18 stycznia

1930
Hótel Borg otworzył tego dnia restaurację, ale sam hotel zaczął funkcjonować wiosną tego samego roku. Właścicielem hotelu był Jóhannes Jósefsson.

1968
Został zamordowany taksówkarz w Reykjaviku. Prowadzone było rozległe dochodzenie, ale nikt nie został uznany za winnego.

1969
Wybuch pożar w Korpúlfsstaðir w Reykjavíku. Wiele domów zostało zniszczonych.

 

19 stycznia

1957
Kristján Eldjárn (Islandzki archeolog, polityk i prezydent Islandii w latach 1968-1980) obronił doktorat tego dnia.

1989
Brunabótafélags Íslands i Samvinnutrygginga zjednoczyły siły i stworzyły firmę ubezpieczeniową Vátryggingafélag Íslands hf.

 

20 stycznia

1974
Grubość warstwy śniegu w Hjornbjargsvito na fiordach zachodnich Islandii wynosiła 218 centymetrów. Najgrubsza zmierzona warstwa śniegu.

1991
Schronisko narciarskie w Hveradalir spłonęło. Został odbudowany i oddany do użytku w kwietniu następnego roku

 

21 stycznia

1918
Największy odnotowany mróz w Reykjaviku -24,5stopni C (następnego dnia padł rekord w kraju, ale poza okręgiem metropolitarnym)

1976
Atli Heimir Sveinsson otrzymał nagrodę kompozytora od rady krajów nordyckich jako pierwszy islandzczyk

1982
Dwóch Islandczyków poszło na ratunek załodze belgijskiego trawlera Pelagus który osiadł na mieliźnie przy Vestmannaeyjar. Dwóch Belgów utonęło.

 

22 stycznia

1910
Potężne trzęsienie ziemi odczuwalne prawie w całym kraju. Źródło znajdowało się w Öxarfjörður. Najpotężniejsze trzęsienie ziemi jakie zmierzono do tamtej pory na Islandii. Wynosiło 7,1 w skali Richtera.

1918
Na Islandii padła rekordowo minusowa temperatura -37,9 stopni Celcjusza. Ta zima została nazwana Wielką Mroźną Zimą.

1969
Został zabity niedźwiedź na Grímsey. Zatrzymano go i umieszczono w muzeum w Húsavíku.

 

23 stycznia

1973
O drugiej w nocy rozpoczęła się erupcja wulkanu na Heimaey w archipelagu Vestmannaeyjar. Większość mieszkańców została ewakuowana w pierwszych godzinach. Erupcja trwała do czerwca. Przez ten czas wypłynęło z wulkanu 240 miljonów metrów sześciennych lawy i pyłu. Ponad 400 domów zostało zniszczonych.

1988
Największy mróz od 70 lat zmierzony w Möðrudalur wynoszący -32,5 stopni Celsjusza.

 

24 stycznia

1855
Kościół w Hvanneyri w Siglufjörður został zwiany i wylądował obok cmentarza. Później został postawiony na swoje miejsce.

1908
Kobiety kandydowały do rady miasta Reykjavik po raz pierwszy. Cztery przedstawicielki z piętnastu zostały wybrane.

1985
Jón Páll Sigmarsson, 25 lat, wygrał konkurs na najsilniejszego  człowieka świata. Pierwszy Islandczyk w historii. Zmarł w styczniu 1994 roku.

 

25 stycznia

1938
Wystąpiła czerwona zorza, niezwykle rzadkie zjawisko. Widoczne zarówno na wyspie jak i w wielu miejscach w Europie.

1952
Zmarł 70letni Sveinn Björnsson. Islandzki polityk, prawnik, dyplomata. Był regentem Islandii w latach 1941-44, a po zerwaniu unii personalnej z Danią, został wybrany pierwszym prezydentem Islandii (1944-1952).

1990
Po raz pierwszy wręczono Islandzka Nagrodę Literacką, którą otrzymał Stefán Hörður Grímsson. Poeta i pisarz modernistyczny, przedstawiciel poetów atomu. Nagrodę otrzymał za tomik Yfir heiðan morgun.

 

26 stycznia

1866
Ísafjörður otrzymało prawa miejskie. W tamtym czasie liczyło ono 220 mieszkańców. Dziś cała gmina Ísafjörður liczy około 3700 mieszkańców.

1968
Brytyjski trawler zatonął podczas bardzo złej pogody na Öxarfjörður wraz z 20 osobową załogą.

 

27 stycznia

1891
Zostały założone związki zawodowe Verslunarmannafélag Reykjavíkur, VR.

1907
Stowarzyszenie Praw Kobiet Islandii zostało utworzone w Reykjaviku z inicjatywy Bríet Bjarnhéðinsdóttir (rzeczniczka wyzwolenia kobiet, działaczka).

1957
Wystawa dzieł sztuki i książek kobiecych z okazji 50 rocznicy utworzenia Stowarzyszenia Praw Kobiet. To była pierwsza wspólna wystawa kobiet.

 

28 stycznia

1815
Pieczęć Reykjaviku została zatwierdzona przez kanclerza (Sigillum civitatis Reikiavicae)

1912
Utworzono Związek Sportowy Islandii (Íþróttasamband Ísland, ÍSI). Należało do niego 13 stowarzyszeń, związków sportowych i około 1000 sportowców.

 

29 stycznia

1905
Mocne trzęsienia ziemi na poludniowym zachodzie kraju. Doszło do poważnych wypadków w dwóch miejscowościach z pobliżu Krýsuvík.  Epicentrum znajdowało się przy Kleifarvatn.  Wynosiło 5,5 w skali Richtera.

1961
Utworzono Islandzki Związek Koszykówki. Jeden ze związków należący do Związku Sportowego Islandii, ÍSI.

 

30 stycznia

1971
Mróz zarejestrowany tego dnia w Reykjaviku był największym od pamiętnej zimy 1918. Zanotowano -19,7 stopni Celsjusza

1988
Islandzkie Muzeum Sztuki przeniosło się do nowego budynku na ulicę Fríkirkjuvegur w Reykjavíku. Muzeum zostało otwarte w 1884 i od 1951 było w budynku Muzeum Narodowego.

 

31 stycznia

1926
Pierwsze radiowe nadania na Islandii. Radio Víðvarpsstöðin formalnie rozpoczęło pracę 18 marca

1980
Przyjezdnym po raz pierwszy pozwolono przywieźć piwo bez opłaty celnej. Dozwolona ilość wynosiła 12 butelek.

 

Na kolejne podsumowanie zapraszam na koniec lutego.

Na bieżąco wydarzenia możesz śledzić na moim Instagramie.

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.